Supreme Court: ‘SIR’ ఓట్ల తొలగింపు వివాదంపై ఈసీకి సుప్రీంకోర్టు నోటీసులు

‘స్పెషల్ ఇంటెన్సివ్ రివిజన్’ (SIR) ప్రక్రియలో ఓట్ల తొలగింపు, చేర్పులకు సంబంధించి తలెత్తిన వివాదం ఇప్పుడు సుప్రీంకోర్టు ముందుకు చేరింది. ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ (CEC) జ్ఞానేశ్‌ కుమార్‌ ఏకపక్షంగా నిర్ణయాలు తీసుకున్నారన్న ఆరోపణలపై దాఖలైన పిటిషన్‌ను సీజేఐ జస్టిస్‌ సూర్యకాంత్‌ నేతృత్వంలోని త్రిసభ్య ధర్మాసనం విచారించింది. కేవలం ఒక వార్తాపత్రిక కథనం ఆధారంగా సీఈసీపై నేరుగా ఎలాంటి ఉత్తర్వులు జారీ చేయలేమని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. అయితే, మిగిలిన ఎన్నికల కమిషనర్లకు రాజ్యాంగం కల్పించిన అధికారాలను సీఈసీ ఏకపక్షంగా వినియోగించుకునే అవకాశం ఉందా? అనే అంశాన్ని పరిశీలిస్తామని ధర్మాసనం తెలిపింది. ఈ వ్యవహారంపై ఎన్నికల సంఘం అధికారికంగా ఏం చెబుతుందో తెలుసుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని పేర్కొంటూ ఈసీకి సుప్రీంకోర్టు నోటీసులు జారీ చేసింది. ఓట్ల తొలగింపునకు సంబంధించిన నిర్ణయాలను సీఈసీ స్వతంత్రంగా తీసుకున్నారనే విషయాన్ని పిటిషనర్లు ఆధారాలతో నిరూపిస్తే.. తదుపరి తగిన చర్యలపై ఆదేశాలు జారీ చేసే అవకాశం ఉందని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. 13 కోట్లకు పైగా ఓట్ల తొలగింపుపై విచారణ కోరిన పిటిషనర్లు 2025 జూన్‌ నుంచి ఇప్పటివరకు SIR ప్రక్రియలో భాగంగా పలు రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో తొలగించినట్లు పేర్కొంటున్న 13 కోట్లకు పైగా ఓట్లపై ప్రత్యేక దర్యాప్తు బృందం (SIT)తో విచారణ జరిపించాలని పిటిషనర్లు కోరారు. అలాగే సీఈసీ తీసుకున్నట్లు ఆరోపిస్తున్న ఏకపక్ష నిర్ణయాలను రద్దు చేయాలని విజ్ఞప్తి చేశారు. వివాదానికి కారణమైన వార్తలేంటి? SIR ప్రక్రియలో ఓట్ల తొలగింపు, చేర్పుల విషయంలో గత పది నెలల్లో ఇద్దరు ఎన్నికల కమిషనర్లు—సంధూ, జోషి—14 సార్లు అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేశారంటూ ఇటీవల జాతీయ మీడియాలో కథనాలు వెలువడ్డాయి. ఈ వార్తలు రాజకీయంగా తీవ్ర చర్చకు దారితీశాయి. ఎన్నికల సంఘం అంతర్గతంగా విభేదాలు ఉన్నాయన్న ప్రచారం నేపథ్యంలో ప్రతిపక్ష పార్టీలు, విద్యార్థి సంఘాలు, సామాజిక కార్యకర్తలు ఆందోళనలు చేపట్టారు. ఈ పరిణామాల మధ్య సీఈసీ అధికారాలు, ఎన్నికల కమిషన్‌లోని ఇతర కమిషనర్ల రాజ్యాంగబద్ధ పాత్రపై ప్రశ్నలు తలెత్తాయి. ప్రస్తుతం సుప్రీంకోర్టు ఈ అంశంలో నేరుగా తుది నిర్ణయం తీసుకోకుండా.. ముందుగా ఎన్నికల సంఘం అధికారిక వైఖరిని తెలుసుకునే దిశగా అడుగులు వేసింది. దీంతో SIR ప్రక్రియలో ఓట్ల తొలగింపు, ఎన్నికల కమిషన్‌లో అధికారాల వినియోగం వంటి అంశాలపై తదుపరి విచారణ కీలకంగా మారనుంది.